Ten lodowiec już raz stopniał. I może się to wkrótce powtórzyć
Grenlandzki lodowiec stopniał już raz w historii. Nie trzeba było do tego żadnej katastrofy – i może się to przydarzyć znowu.
Grenlandzkie lodowce stopniały 7000 lat temu
Naukowcy z projektu GreenDrill odkryli coś, co zmienia nasze rozumienie w temacie klimatycznej stabilności Grenlandii. Czapa lodowa zwana Kopułą Prudhoe, całkowicie zniknęła około 7000 lat temu i zaczęła się odbudowywać ok. 6000 lat temu, istniejąc do dziś w tej formie. Do tej pory jednak myślano, że ta czapa lodowa nigdy nie stopniała i była pokryta lodem od co najmniej 100 tysięcy lat. Wyniki badań opublikowano w prestiżowym "Nature Geoscience".
Projektem kierowali Jason Briner, profesor geologii na Uniwersytecie w Buffalo, oraz Joerg Schaefer z Obserwatorium Ziemskiego Lamont-Doherty na Uniwersytecie Columbia. Głównym autorem badania jest Caleb Walcott-George, były doktorant w Buffalo, obecnie adiunkt na Uniwersytecie Kentucky. Wszyscy są specjalistami w dziedzinie glacjologii i zmian klimatycznych.
Naukowcy wywiercili otwór na głębokość ponad 500 metrów pod powierzchnią lodu w szczycie Kopuły Prudhoe. Stamtąd wydobyli skalne rdzenie z osadami i ustalili ich wiek na podstawie luminescencji, czyli, metody mierzącej energię zmagazynowaną w ziarnach mineralnych. Gdy osad jest zakopany pod lodem, więzi elektrony pochodzące z naturalnego promieniowania. Gdy elektrony wchodzą w kontakt z światłem, uwalniają energię w postaci blasku, którego luminescencję naukowcy są w stanie zmierzyć. Na podstawie siły tych sygnałów luminescencyjnych udało się ustalić, że ten osad ostatni raz widział światło dzienne między 6000 a 8200 lat temu. To bezpośredni dowód na to, że lód w tym miejscu po prostu nie istniał.
Kluczowe jest to, w jakich warunkach to nastąpiło. Lód stopił się podczas stosunkowo łagodnego naturalnego ocieplenia. Temperatury w tamtym rejonie były zaledwie od 3 do 5 stopni Celsjusza wyższe niż dziś. To właśnie o tyle stopni ma ocieplić się Kopuła Prudhoe do roku 2100 przy obecnym tempie zmian klimatycznych.
W wyniku tych ustaleń, dowiedzieliśmy się, że Grenlandia jest znacznie bardziej podatna na skutki ocieplenia niż dotychczas sądzono. Do tej pory naukowcy mieli mniej próbek skał spod grenlandzkiego lodu niż z powierzchni Księżyca. GreenDrill jest pierwszym projektem, który celowo poszukuje materiału pod lodem. To zupełnie nowe narzędzie do przewidywania tempa topnienia i wzrostu poziomu mórz.
Badanie ma bezpośrednie znaczenie dla prognoz poziomu oceanów. Identyfikując najsłabsze punkty grenlandzkiej pokrywy, naukowcy mogą wskazać, gdzie topnienie zacznie się najwcześniej i które wybrzeża będą zagrożone w pierwszej kolejności. Wyniki pokazują, że to, co wydawało się stabilnym i odpornym lodowcem, ma udokumentowaną historię gwałtownego znikania.
